Шымкентте мұнай өңдеу саласының өндірістік мүмкіндіктерін кеңейтуге бағытталған ауқымды жоба жүзеге асырылуда. «ПетроҚазақстан Ойл Продактс» ЖШС өндірістік қуатын ұлғайтуды көздейтін жоба кәсіпорынның қазіргі мүмкіндігін екі есеге арттырып, жылына 12 млн тоннаға дейін мұнай өңдеуге жағдай жасауды жоспарлап отыр. Жоба толық іске асқан жағдайда, бұл Шымкенттің өнеркәсіптік өндіріс көлемін арттыруға, мұнай өңдеу саласындағы әлеуетін кеңейтуге және жаңа жұмыс орындарын ашуға бағытталған маңызды жобалардың біріне айналмақ.
Қазіргі таңда кәсіпорын жылына 6 млн тоннаға дейін мұнай өңдеу мүмкіндігіне ие. Зауыт штаттық режимде жұмыс істеп, мыңнан астам адамды жұмыспен қамтып отыр. Өндірістік қуатты екі есеге арттыру жобасы іске асқаннан кейін кәсіпорынның өндірістік көлемі айтарлықтай өсіп, қосымша 1 200 жаңа жұмыс орнын құру жоспарланған.
Өндірісті кеңейту жобасының негізгі мақсаты — қолданыстағы өндірістік инфрақұрылымды кеңейтіп, кәсіпорынның мұнай өңдеу мүмкіндігін жаңа деңгейге шығару. Бүгінде жылына 6 млн тонна мұнай өңдеу мүмкіндігі бар зауыт үшін 12 млн тоннаға дейінгі қуатқа шығу өндірістік ауқымды едәуір ұлғайтуды білдіреді.
Жобаның қазіргі кезеңінде техникалық-экономикалық негіздеме әзірленіп жатыр. Бұл құжат өндірістік қуатты арттыруға қажетті техникалық шешімдерді, экономикалық көрсеткіштерді және жобаны іске асырудың негізгі параметрлерін айқындауға мүмкіндік береді. Техникалық-экономикалық негіздеме жобаның келесі кезеңдерін жоспарлау үшін маңызды құжаттардың бірі болып саналады.
Сонымен қатар өндірісті кеңейтуге қажетті жер учаскелерін рәсімдеу жұмыстары жүргізілуде. Жобаны жүзеге асыру барысында өндірістік нысандарды орналастыруға және қажетті инфрақұрылымды дамытуға байланысты бірқатар ұйымдастырушылық мәселелерді шешу қажет. Осы бағыттағы жұмыстардың қатар жүргізілуі жобаның келесі кезеңдеріне дайындық жасауға мүмкіндік береді.
Мұнай өңдеу қуатын ұлғайту Шымкенттің өнеркәсіптік әлеуетін арттыру бағытындағы жұмыстармен де тығыз байланысты. Қалада өнеркәсіп өндірісін дамыту, жаңа өндірістік қуаттарды іске қосу және жұмыс орындарын көбейту экономикалық белсенділікті арттырудың негізгі бағыттарының бірі болып отыр. Осы тұрғыдан алғанда, ірі мұнай өңдеу кәсіпорнының өндірістік көлемін арттыру жобасы қаланың индустриялық дамуында елеулі орын алады.
Өндіріс көлемінің артуы ең алдымен кәсіпорынның өз қызмет ауқымына әсер етеді. Қуаттылықтың 6 млн тоннадан 12 млн тоннаға дейін өсуі мұнай өңдеу көлемін екі есеге арттыруға мүмкіндік береді. Бұл ретте өндірістің кеңеюімен бірге кәсіпорынның еңбек ресурстарына қажеттілігі де артады. Жоба аясында жоспарланған 1 200 жаңа жұмыс орны — өндірісті ұлғайтудың әлеуметтік-экономикалық әсерінің маңызды бағыттарының бірі.
Қосымша жұмыс орындарының құрылуы Шымкент қаласының еңбек нарығы үшін де маңызды. Ірі өндірістік жобалар тек кәсіпорынның ішіндегі жұмыспен қамтуды арттырып қана қоймай, өндірістің айналасындағы қызмет көрсету, логистика, техникалық қызмет көрсету және басқа да бағыттардың дамуына ықпал етуі мүмкін. Дегенмен мұндай әсердің нақты көлемі жобаның іске асу кезеңдеріне және кейінгі өндірістік көрсеткіштерге байланысты болады.
Жобаның тағы бір маңызды қыры — өндірістік инфрақұрылымды дамыту. Мұнай өңдеу сияқты күрделі өндірістің қуатын арттыру қосымша технологиялық шешімдерді, инженерлік инфрақұрылымды және өндірістік процестерді ұйымдастыруды талап етеді. Сондықтан қазіргі кезеңдегі техникалық-экономикалық негіздеме әзірлеу жұмыстары жобаның болашақтағы техникалық мүмкіндіктерін айқындауда маңызды рөл атқарады.
Шымкент үшін мұнай өңдеу саласының маңызы жоғары. Қалада орналасқан кәсіпорын мұнай өңдеу бағытындағы негізгі өндірістік нысандардың бірі болып табылады. Оның өндірістік қуатын кеңейту қаланың өнеркәсіптік құрылымындағы осы сектордың үлесін арттыруға мүмкіндік береді.
Жобаның жоспарланған көрсеткіштері жүзеге асқан жағдайда, зауыттың жылдық мұнай өңдеу қуаты 12 млн тоннаға дейін жетеді. Қазіргі 6 млн тонналық қуатпен салыстырғанда бұл — екі еселік өсім. Мұндай көлемге шығу кәсіпорынның өндірістік ауқымын айтарлықтай өзгертеді және оның ұзақ мерзімді даму мүмкіндіктерін кеңейтеді.
Сонымен қатар өндірістің кеңеюі кәсіпорынның жұмыс процесін ұйымдастыруға қойылатын талаптарды да арттырады. Қуаттың өсуімен бірге өндірістік процестерді тиімді басқару, мамандармен қамтамасыз ету және қажетті инфрақұрылымды дайындау мәселелері өзекті бола түседі. Сондықтан жобаның әр кезеңін сапалы жоспарлау оның белгіленген мақсаттарға сәйкес жүзеге асуы үшін маңызды.
Қазіргі таңда жоба әлі де дайындық кезеңінде тұр. Техникалық-экономикалық негіздеменің әзірленуі және жер учаскелерін рәсімдеу жұмыстары жүргізіліп жатқаны жобаның кезең-кезеңімен іске асырылып жатқанын көрсетеді. Ал өндірістік қуатты нақты 12 млн тоннаға дейін жеткізу кейінгі жобалау, құрылыс және технологиялық жұмыстардың орындалуына байланысты болады.
Мұнай өңдеу қуатын арттыру жобасының Шымкент экономикасына ықпалы тек өндіріс көлемімен шектелмеуі мүмкін. Ірі өндіріс орындарының қызметі қаладағы жұмыс орындарының санына, мамандарға деген сұранысқа және өндірістік қызметтерге қажеттілікке әсер етеді. Осыған байланысты жоба аясында жоспарланған жаңа жұмыс орындары жергілікті еңбек нарығы үшін де маңызды көрсеткіш болып отыр.
Кәсіпорында қазіргі уақытта мыңнан астам адамның еңбек етіп отырғанын ескерсек, қосымша 1 200 жұмыс орнының ашылуы өндіріс көлемінің ұлғаюымен қатар жүретін маңызды өзгеріс болмақ. Жаңа жұмыс орындарының нақты бағыттары мен мамандықтарға қажеттілігі жобаның кейінгі кезеңдерінде айқындалуы мүмкін.
Өндірісті кеңейту сонымен қатар Шымкенттің өнеркәсіптік бейінін одан әрі қалыптастыруға ықпал етеді. Қала экономикасында өндіріс, құрылыс, сауда және қызмет көрсету салаларымен қатар мұнай өңдеу бағыты да маңызды орын алады. Сондықтан ірі кәсіпорынның қуатын арттыру өнеркәсіптік сектордың көлемін ұлғайтуға бағытталған жұмыстардың бірі ретінде қарастырылады.
Жоба аясындағы жұмыстардың жалғасуы қаладағы ірі өндірістік жобаларды іске асырудың кезеңдік сипатын көрсетеді. Алдымен техникалық және экономикалық негіздемелер әзірленіп, қажетті аумақтар рәсімделеді. Бұдан кейін жобалау және өндірістік қуатты арттыруға қажетті жұмыстар кезең-кезеңімен жүргізіледі.
Жалпы алғанда, «ПетроҚазақстан Ойл Продактс» ЖШС өндірістік қуатын 6 млн тоннадан 12 млн тоннаға дейін арттыру жобасы Шымкенттегі мұнай өңдеу саласын кеңейтуге бағытталған ірі бастамалардың бірі. Жобаның негізгі нәтижесі өндірістік қуатты екі есеге арттырумен қатар, қосымша 1 200 жұмыс орнын ашу жоспарымен де байланысты.
Қазіргі уақытта жоба бойынша техникалық-экономикалық негіздеме әзірленіп, қажетті жер учаскелерін рәсімдеу жұмыстары жүргізіліп жатыр. Алдағы кезеңдерде жобаның техникалық параметрлері нақтыланып, өндірісті кеңейтуге қажетті жұмыстардың келесі кезеңдері айқындалмақ.
Жоба жоспарланған көрсеткіштерге сәйкес іске асқан жағдайда, Шымкенттегі мұнай өңдеу қуаты жылына 12 млн тоннаға дейін жетеді. Бұл қазіргі өндірістік қуатпен салыстырғанда екі есеге жоғары көрсеткіш. Сонымен бірге жаңа жұмыс орындарының ашылуы мен өндірістік белсенділіктің артуы қаланың өнеркәсіптік және экономикалық әлеуетін кеңейтуге бағытталған факторлардың бірі болмақ.
Осылайша, мұнай өңдеу өндірісін кеңейту жобасы Шымкенттің ірі өнеркәсіптік кәсіпорындарының бірінің өндірістік мүмкіндігін арттыруды көздейді. Қазір жоба дайындық және негіздеме әзірлеу кезеңінде болғанымен, оның жоспарланған қуатқа шығуы қаладағы мұнай өңдеу саласының ауқымын едәуір кеңейтуге мүмкіндік беретін маңызды өндірістік бастама ретінде қарастырылып отыр.
