Шымкентте жасы ұлғайған азаматтың жүріп-тұру мүмкіндігін шектеп, күнделікті өміріне айтарлықтай қиындық келтірген тізе буынындағы ауыр өзгерістерге байланысты күрделі операция сәтті орындалды. Қалалық №1 клиникалық ауруханада 76 жастағы науқасқа тізе буынын толық эндопротездеу жасалып, зақымданған буынның орнына жасанды буын орнатылды. Медициналық араласу науқастың ұзақ уақыт бойы мазалаған ауырсынуын азайтып, қозғалыс мүмкіндігін қалпына келтіруге бағытталды.
Қартайған сайын адам ағзасында түрлі өзгерістердің пайда болуы заңды құбылыс. Соның ішінде тірек-қимыл жүйесіне түсетін салмақтың артуы, буындардың тозуы және қозғалыс белсенділігінің төмендеуі адамның өмір сапасына әсер етуі мүмкін. Әсіресе тізе буынында дамитын дегенеративті өзгерістер уақыт өте келе ауырсынудың күшеюіне, аяқтың қозғалысының шектелуіне және қарапайым күнделікті әрекеттерді орындаудың қиындауына алып келеді.
Осыған байланысты тізе буынының аурулары адамның физикалық жағдайына ғана емес, оның күнделікті тұрмысына да тікелей әсер етеді. Бұрын еркін жүрген адам баспалдақпен көтерілу, ұзақ уақыт жүру, отыру немесе тұру сияқты қарапайым қимылдардың өзінен қиналуы мүмкін. Ауыр жағдайларда науқастың өздігінен қозғалу мүмкіндігі де айтарлықтай шектеледі.
Шымкенттік 76 жастағы науқаста да осындай мәселелер ұзақ уақыт бойы байқалған. Дәрігерлердің мәліметінше, оған екі тізе буынының деформациялаушы гонартрозы диагнозы қойылған. Аурудың асқынуына байланысты науқастың екі аяғында да ауырсыну пайда болып, қозғалысы қиындаған. Уақыт өте келе күнделікті өмірдегі қалыпты қимылдардың өзі үлкен күшті талап ететін жағдайға жеткен.
Гонартроз – тізе буынына әсер ететін созылмалы аурулардың бірі. Бұл кезде буынның қалыпты қызметіне жауап беретін құрылымдарда біртіндеп өзгерістер пайда болады. Ауру асқынған сайын ауырсыну күшейіп, қозғалыс көлемі азаюы мүмкін. Кейбір науқастарда аяқтың пішіні мен буынның орналасуында да өзгерістер байқалады. Мұндай жағдайда адамның қозғалу мүмкіндігі шектеліп, өмір сапасы төмендейді.
Медициналық тәжірибеде аурудың бастапқы сатыларында консервативті емдеу тәсілдері қолданылуы мүмкін. Алайда буындағы өзгерістер айқын болған кезде және басқа емдеу әдістері қажетті нәтиже бермеген жағдайда хирургиялық емдеу мәселесі қарастырылады. Соның бірі – тізе буынын эндопротездеу операциясы.
Науқасты толық медициналық тексеруден өткізгеннен кейін дәрігерлер зақымданған тізе буынын жасанды эндопротезге ауыстыру туралы шешім қабылдаған. Мұндай шешім науқастың жалпы денсаулық жағдайы, аурудың даму деңгейі және буын қызметінің қаншалықты бұзылғаны секілді бірнеше факторды ескере отырып қабылданады.
Операцияны травматолог-ортопед дәрігерлер Нұржан Естемесов пен Ерболат Абдрахманов орындады. Маман дәрігерлердің міндеті – зақымданған буын құрылымдарын алмастырып қана қоймай, жасанды буынның дұрыс орналасуын қамтамасыз ету және аяқтың қозғалыс қызметін барынша қалпына келтіруге жағдай жасау.
Операция сәтті аяқталды. Қазіргі уақытта науқастың жалпы жағдайы қанағаттанарлық деп бағаланып отыр. Ол медициналық мамандардың бақылауында болып, операциядан кейінгі оңалту емін қабылдауда. Эндопротездеуден кейінгі кезеңнің де маңызы зор, өйткені хирургиялық емнің нәтижесін бекіту үшін дәрігерлердің ұсыныстарын орындау және оңалту шараларынан өту қажет.
Тізе буынын ауыстыру операциясының негізгі мақсаттарының бірі – зақымданған буынның қызметін қалпына келтіру және науқастың қозғалыс мүмкіндігін арттыру. Сонымен қатар хирургиялық ем ауырсыну деңгейін төмендетуге және адамның күнделікті белсенділігін қалпына келтіруге бағытталады.
Әсіресе егде жастағы адамдар үшін еркін қозғалу мүмкіндігінің маңызы ерекше. Жүру қабілетінің шектелуі адамның физикалық белсенділігін азайтып қана қоймай, күнделікті тұрмыс-тіршілігіне де әсер етеді. Өздігінен дүкенге бару, серуендеу, үй шаруасымен айналысу немесе жақын адамдарымен бірге уақыт өткізу сияқты қарапайым әрекеттердің өзі қиынға айналуы мүмкін.
Сондықтан мұндай операцияны тек хирургиялық процедура ретінде қарастыруға болмайды. Науқас үшін оның маңызы әлдеқайда кең. Буын қызметін қалпына келтіру адамның күнделікті белсенділігін арттыруға және өзіне деген сенімділігін қалпына келтіруге мүмкіндік береді. Әрине, операциядан кейінгі нәтижеге оңалту кезеңі мен дәрігерлердің нұсқауларын орындау да әсер етеді.
Қазіргі таңда ортопедия саласында медициналық технологиялар қарқынды дамып келеді. Буындарды эндопротездеу операциялары да осы бағыттағы заманауи хирургиялық көмектің бір түрі саналады. Мұндай оталар арнайы дайындықты, жоғары біліктілікті және медициналық топтың үйлесімді жұмысын талап етеді.
Тізе буынын эндопротездеу кезінде дәрігерлер науқастың жеке анатомиялық ерекшеліктерін де ескереді. Әр адамның буын құрылысы, аурудың деңгейі және жалпы денсаулық жағдайы әртүрлі болғандықтан, операцияға дейінгі тексеру мен жоспарлау кезеңі маңызды рөл атқарады.
Шымкент қалалық №1 клиникалық ауруханада мұндай медициналық көмектің көрсетілуі ортопедиялық хирургия саласындағы мүмкіндіктердің кеңейіп келе жатқанын көрсетеді. Медициналық мекеме мамандары заманауи тәсілдерді пайдалана отырып, күрделі ортопедиялық операцияларды орындап келеді.
