Шымкент қаласында әлеуметтік осал санаттағы азаматтардың кәсіпкерлік бастамаларын қолдау мақсатында бизнес-идеяларды іске асыруға арналған мемлекеттік гранттар тағайындалды. 2026 жылдың алғашқы легі бойынша өткізілген конкурс қорытындысында комиссия шешімімен 105 тұрғын қайтарымсыз мемлекеттік грант иегері атанды.

Бағдарлама аясында өтінімдер business.enbek.kz порталы арқылы қабылданды. Биылғы алғашқы кезеңде жалпы саны 435 азамат өз бизнес-жобаларын ұсынып, мемлекеттік қолдауға үміткер болды. Бұл көрсеткіш Шымкент тұрғындарының кәсіпкерлікке деген қызығушылығы артып келе жатқанын және мемлекеттік қолдау тетіктеріне сұраныстың жоғары екенін көрсетеді.

Конкурс талаптарына сәйкес үміткерлер арнайы комиссия алдында өз бизнес-жобаларын қорғады. Әрбір жоба жан-жақты сараланып, оның экономикалық тиімділігі мен іске асу мүмкіндігі бағаланды.

Комиссия мүшелері бизнес-жобаларды қарау барысында бірнеше негізгі критерийге басымдық берді. Атап айтқанда, жобаның өміршеңдігі, нарықтағы сұранысы, кәсіпкердің осы саладағы тәжірибесі, қаржыны тиімді пайдалану жоспары және жаңа жұмыс орындарын ашу әлеуеті жан-жақты зерделенді.

Мұндай тәсіл мемлекеттік қаражаттың тиімді жұмсалуына және болашағы бар кәсіпкерлік жобалардың қолдау табуына мүмкіндік береді.

Гранттық комиссия құрамына бұқаралық ақпарат құралдарының өкілдері, тәжірибелі кәсіпкерлер, жоғары оқу орындарының ғалымдары мен оқытушылары, сондай-ақ Шымкент қаласының Кәсіпкерлік және индустриялық-инновациялық даму басқармасының мамандары енді. Комиссияның көпсалалы құрамы бизнес-жобаларды ашық әрі әділ бағалауға жағдай жасады.

Бағалау нәтижесінде комиссия 105 азаматқа қайтарымсыз мемлекеттік грант беру туралы шешім қабылдады. Қазіргі таңда грант иегерлері мен Еңбек мобильділігі орталығы арасында келісімшарт жасау рәсімдері жүргізілуде. Осы рәсімдер аяқталғаннан кейін азаматтар өз кәсіпкерлік жобаларын жүзеге асыруға кіріседі.

2026 жылы мемлекеттік грант көлемі 400 айлық есептік көрсеткішті (АЕК), яғни 1 730 000 теңгені құрайды. Бұл қаражат кәсіпкерлерге қажетті құрал-жабдық сатып алуға, өндірісті бастауға немесе қызмет көрсету ісін ұйымдастыруға мүмкіндік береді.

Мемлекеттік гранттар ең алдымен халықтың әлеуметтік жағынан осал санаттарына жататын азаматтарды қолдауға бағытталған. Биыл грант иегерлерінің арасында көпбалалы отбасылар, мүгедектігі бар азаматтар, ерекше балаларды тәрбиелеп отырған ата-аналар және асыраушысынан айырылған адамдар басым болды.

Комиссия шешімімен грант алған азаматтардың әлеуметтік санаттары төмендегідей бөлінді:

• Көпбалалы отбасылар – 50 адам;
• Еңбекке қарсы көрсетілімдері жоқ мүгедектігі бар азаматтар – 34 адам;
• Ерекше балаларды тәрбиелеп отырған азаматтар – 14 адам;
• Асыраушысынан айырылған азаматтар – 7 адам.

Бұл көрсеткіштер мемлекеттік бағдарламаның әлеуметтік қолдау бағытын айқын көрсетеді. Гранттар азаматтардың өзін-өзі жұмыспен қамтуына, тұрақты табыс көзін қалыптастыруына және жаңа кәсіп бастауына мүмкіндік береді.

Қолдау тапқан бизнес-жобалар экономиканың түрлі салаларын қамтиды. Ең көп жоба қызмет көрсету саласына тиесілі. Сонымен қатар өндіріс, тамақ өнеркәсібі, ауыл шаруашылығы және жеңіл өнеркәсіп бағытындағы жобалар да грант иеленді.

Комиссия мақұлдаған жобалардың құрылымы төмендегідей:

• қызмет көрсету саласы – 31 жоба;
• өндіріс саласы – 20 жоба;
• кондитерлік және нан өнімдерін өндіру – 19 жоба;
• мал және құс шаруашылығы – 10 жоба;
• тігін өндірісі – 10 жоба;
• жартылай фабрикат өнімдерін шығару – 9 жоба;
• жиһаз өндірісі – 2 жоба;
• басқа бағыттар бойынша – 4 жоба.

Мұндай әртараптандырылған жобалар қаланың шағын және орта бизнесінің дамуына, жаңа өндірістердің қалыптасуына және халықты жұмыспен қамтуға оң ықпал етеді.

Мемлекеттік грант бағдарламасының басты мақсаты – жұмыссыз азаматтардың кәсіпкерлік бастамаларын қолдау, олардың жеке ісін ашуына жағдай жасау және тұрақты жұмыс орындарын құруға мүмкіндік беру. Сонымен қатар бағдарлама өңірдегі шағын бизнестің үлесін арттырып, экономиканы әртараптандыруға бағытталған.

Сарапшылардың пікірінше, қайтарымсыз мемлекеттік гранттар кәсіпкерлікті дамытудағы тиімді қолдау құралдарының бірі болып саналады. Осындай бағдарламалардың арқасында көптеген азамат өз ісін бастап, кейін тұрақты кәсіпорындарға айналдырып, қосымша жұмыс орындарын ашуға мүмкіндік алып келеді.

Жалпы алғанда, Шымкентте мемлекеттік гранттарды беру бойынша алғашқы кезеңнің қорытындысы кәсіпкерлікті қолдау жұмыстарының жүйелі жалғасып жатқанын көрсетті. 105 тұрғынның бизнес-идеясына қолдау көрсетілуі жаңа кәсіпорындардың ашылуына, халықтың әл-ауқатының артуына және қаланың экономикалық белсенділігінің күшеюіне өз үлесін қосады.